reconstructie formatie

NRC reconstrueert stuklopen formatie

Maandagavond werd bekend dat de tweede poging van VVD, CDA, D66 en GroenLinks om tot een kabinet te komen is mislukt. Opnieuw liepen de gesprekken vast op het thema migratie. Voor GroenLinks zou een principiële ondergrens zijn bereikt bij het sluiten van Europese migratiedeals met Noord-Afrikaanse landen. NRC Handelsblad heeft nu een reconstructie gepubliceerd van de vastgelopen formatiegesprekken met de vier partijen. Hierin staat beschreven hoe de 'informele gesprekken' de afgelopen tijd zijn verlopen.

Één-op-één gesprek
Volgens NRC vond er op woensdag 7 juni eerst een gesprek plaats tussen VVD-voorman Mark Rutte en GroenLinks-leider Jesse Klaver. Dit was het eerste formatiegesprek dat niet in de Stadhouderskamer plaatsvond, maar bij informateur Herman Tjeenk Willink thuis in Scheveningen. Rutte had van de andere twee – Sybrand Buma (CDA) en Alexander Pechtold (D66) – het mandaat gekregen om namens hen met Klaver te praten. Het idee hierachter was dat één-op-één gesprek mogelijk tot betere resultaten zou leiden dan drie tegen één.

Initatief van informateur Tjeenk Willink
Het gesprek leverde echter weinig op, aldus NRC. Jesse Klaver zou na afloop niet het gevoel hebben dat een toekomstig migratieakkoord met Noord-Afrikaanse landen voldoende bescherming bood aan oorlogsvluchtelingen. Informateur Tjeenk Willink bleef echter volhouden. In zijn opdracht worden een aantal internationale telefoontjes gepleegd om te controleren of het Nederlandse plan strookt met de lijn van andere Europese lidstaten. Dit bleek het geval te zijn.

Ook nodigt hij Jan-Willem Beaujean, diplomaat en migratiedeskundige bij het ministerie van Buitenlandse Zaken, uit op het Catshuis om toe te lichten waarom de Turkijedeal in lijn is met internationale verdragen en mensenrechten. De onderhandelaars van VVD, CDA en D66 hadden er echter een hard hoofd in. Totdat Mark Rutte zijn secondant Halbe Zijlstra donderdagavond laat opbelde: ‘Jesse is gesprongen’.

Nieuwe eisen GroenLinks
De volgende dag bleek echter dat GroenLinks alsnog niet akkoord was. De partij kwam met aanvullende eisen: er moest een concrete passage worden opgenomen dat ‘het individuele recht om asiel in Europa aan te vragen intact blijft’. Ook wilde GroenLinks dat Nederland jaarlijks tussen de 2.500 en 25.000 extra vluchtelingen opnam. De andere partijen waren stomverbaasd en schorsten het overleg tot na het weekeinde.

Definitieve breuk
Op maandag werd definitief duidelijk dat een samenwerking tussen de vier partijen niet mogelijk was. Klaver weigerde akkoord te gaan met de tekst van informateur Tjeenk Willink, omdat er niet expliciet was opgenomen dat alle vluchtelingen hun asielrecht in Europa behielden. De informateur probeerde nog om apart met Klaver, mede-onderhandelaar Kathalijne Buitenweg en fractiespecialist Bram van Ojik om tafel te gaan, maar dit leverde niets op. Maandagavond gaf Tjeenk Willink daarom een persconferentie om wereldkundig te maken dat een kabinet van VVD, CDA, D66 en GroenLinks definitief niet mogelijk was gebleken.

Meer weten over de kabinetsformatie? Lees verder in ons nieuwsoverzicht voor de laatste achtergrondartikelen en analyses.

Terug